W ostatnich miesiącach polska służba zdrowia przeżywa ogromny natłok pracy, oczy wszystkich Polaków zwrócone są na nią. Wszystko przez ogólnoświatową pandemię koronawirusa wywołującego chorobę COVID-19. Ale polska służba zdrowia od zawsze jest na ustach polskiego społeczeństwa. Liczne reformy, niemalejące kolejki do specjalistów czy wciąż wydłużany czas oczekiwania na zabieg, to już smutna norma. Szpitale i przychodnie borykają się z mnóstwem problemów, które wynikają m.in. z systemu, w jakim działają.

W Polsce, zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 68, każdy ma prawo do ochrony zdrowia. Bez względu na stan majątkowy obywatel musi mieć zapewniony dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej, finansowanej ze środków publicznych. Oczywiście to, co konkretnie jest finansowane ze środków z budżetu państwa i w jakiej wysokości, regulują ustawy i rozporządzenia. A ponieważ w naszym kraju panuje tendencja do komplikowania wszystkiego i rozdrabniania, to w zakresie funkcjonowania systemu opieki zdrowotnej ważnych jest kilka ustaw i mnóstwo rozporządzeń ministra właściwego ds. opieki zdrowotnej.

Struktura polskiego systemu opieki zdrowotnej przedstawia się następująco: uczestnicy systemu są zgrupowani jako świadczeniobiorcy (czyli pacjenci), instytucja ubezpieczenia zdrowotnego, która pełni rolę płatnika (obecnie jest to Narodowy Fundusz Zdrowia), świadczeniobiorcy (czyli podmioty lecznicze w tym ZOZ, fundacje i stowarzyszenia, jednostki budżetowe, itp., czy apteki). Do systemu zalicza się także organy kontroli i nadzory czyli Państwową Inspekcję Sanitarną, Państwową Inspekcję Farmaceutyczną, Rzecznika Praw Pacjenta czy wojewodów i działające przy nich wojewódzkie centra zdrowia publicznego, a także konsultantów wojewódzkich w poszczególnych specjalizacjach medycznych. Nie można oczywiście zapominać o ministerstwie do spraw zdrowia, które wytycza kierunku polityki zdrowotnej kraju, a także może kontrolować.

Polska służba zdrowia opiera się o model ubezpieczeniowy. Oznacza to, że głównym źródłem finansowania systemu jest ubezpieczenie zdrowotne w NFZ. Każdy obywatel obciążony jest obowiązkową składką ubezpieczeniową, która stanowi pewien procent dochodów osobistych. Składka ta odprowadzana jest do instytucji ubezpieczenia zdrowotnego, czyli NFZ. Zdarzają się jednak przypadki, kiedy świadczenie medyczne jest bardzo drogie. Wówczas finansuje je budżet państwa. Budżet państwa finansuje także ratownictwo medyczne przed szpitalne. Jednak każdy obywatel może ubezpieczyć się w komercyjnych firmach ubezpieczeniowych, a pieniądze tam wpłacane będą przeznaczone na pokrycie kosztów leczenia.